İç Mekanlarda İnteraktif Tasarımlar

Günümüzde interaktif teknolojinin sanat ve mimari mekan ile birleşmesinin birçok örneği var.

Değişen dünya ve hızla gelişen teknoloji ile birlikte, insanların mekan algısı, mekana yüklediği anlamlar ve beklentileri de değişiklik göstermeye başladı. Yıllar boyu insanlar için kapalılık, korunaklı olmayı ve sabitliği ifade eden iç mekanlar, tasarımın teknoloji ile harmanlanmasından sonra farklı bir boyuta taşındı. İnteraktif iç mekanlar dendiğinde akla birden fazla şey gelmekte ve bu kavram disiplinler arası bir uygulamaya dönüşmektedir. Klasik anlamında mekan, sabit ya da hareketli objeler ve o objelerle temas halinde olan bireyi simgelerken, interaktif mekanlarda, mekanın kullanım dinamikleri değişmektedir. İnteraktif mekanların kullanımında birey sadece objelerle temas halinde olmaktan çıkar ve kendi bedeni/fiziksel özellikleri ile mekanın bir parçası ya da değişkeni olabilir.

İlk olarak sanatçıların teknolojiyi kullanmaları ve seyirciyi çalışmanın/ etkinliğin bir parçası haline getirme isteğinden doğan bu akım, küçük ölçekli enstalasyon çalışmaları ile başlayıp günümüzde mimari mekanların algılanması ve sanat ile mimari mekanın yakın temas halinde olmasına olanak sağlamaktadır.  Mevcut alanda izleyicinin hareket ve iletişim yöntemleri sonucunda aktif hale gelen ve değişen yeni sistemler, alanı yeniden yorumluyor. Günümüzde interaktif teknolojinin sanat ve mimari mekan ile birleşmesinin birçok örneğini görmek oldukça mümkün. Bu konu üzerine tasarlanmış müzeler, birçok sanatçı tarafından yaratılmış eserler ve mekanlar bize teknolojinin yaratıcılık ile bir araya geldiğinde nelere tanıklık edebileceğimizin bir fragmanını sunmaktadır.

İnteraktif iç mekanlar sadece sanatsal çalışmalar ile sınırlı kalmamaktadır. Günümüzde kamusal alanlar da dahil olmak üzere birçok interaktif alanın iç mekanlarda yer aldığını görebiliyoruz. Akıllı ev sistemleri de dahil olmak üzere çokça örneği mevcut olan bu teknoloji; eğitim yapılarında, hastane komplekslerinde de kullanılmaktadır. Özellikle son bir yıldır tüm dünyayı etkisi altına alan pandemi sebebi ile sosyal mesafe önem kazanmış ve insanlar arasındaki etkileşimi minimuma indirme amacıyla birçok servis kolunda interaktif tasarımlar kullanılmaya başlanmıştır. Restoran, kafe/bar tarzı ticari mekanlarda sipariş verme, hesap ödeme gibi işlemleri insansız bir şekilde gerçekleştirmek bu teknolojinin kullanılması ile mümkün olmaktadır. Bunun dışında; iç mekana giren ışığın/havanın kontrolü, ses seviyesinin düzenlenmesi, iç mekandaki bölücü/ayırıcı elemanların ihtiyaca göre aktive edilmesi interaktif teknolojiler sonucu mümkün olmaktadır. Farklı bir mekan algısı yaratmak için alışılmış mekanların dışına çıkan bu alanlarda her zaman izleyici rolünde olan birey aktif rol almaya başlayarak ortamın içeriğine müdahale edebilir hale gelmektedir.